Tradycyjny model pracy kojarzy się z piramidą. Na górze siedzi zarząd, niżej dyrektorzy, potem kierownicy, a na samym dole zwykli pracownicy, którzy muszą wykonywać polecenia. Jednak od kilku lat coraz głośniej mówi się o firmach, które wyrzuciły ten układ do kosza. Zamiast tego wprowadzają tak zwaną płaską strukturę, w której szefa w codziennych obowiązkach po prostu nie ma.
Jak działa organizacja bez menedżera?
W firmie bez menedżerów nikt nie stoi nad pracownikiem z batem i nie rozlicza go z każdej godziny spędzonej przy biurku. Decyzje o tym, co robić i jak to zrobić, podejmują sami specjaliści. Jeśli pojawia się problem, zespół rozwiązuje go wspólnie, bez pytania nikogo o zgody czy podpisy na wnioskach urlopowych. Brzmi jak utopia? Takie firmy istnieją i całkiem dobrze radzą sobie na rynku.
Brak szefa nie oznacza jednak całkowitej samowoli. Zamiast hierarchii pojawia się odpowiedzialność przed całym zespołem. Skoro nikt nie wydaje poleceń, każdy musi sam dbać o swoje zadania i pilnować terminów. Taki model wymaga zupełnie innego podejścia do komunikacji. Zamiast maili do przełożonego, liczy się bezpośrednia rozmowa z ludźmi, z którymi faktycznie robi się dany projekt.
Co dzieje się z ludźmi, gdy znika szef?
Usunięcie jednego poziomu zarządzania w strukturze firmy zmienia dynamikę całego zespołu. Zauważono konkretne zmiany w zachowaniach pracowników, które wpływają na atmosferę i efektywność. Po usunięciu jednego poziomu menedżerskiego odnotowano wzrost o 2% w skali roku w zakresie sumienności pracowników. Ludzie po prostu biorą większą odpowiedzialność za swoje codzienne obowiązki, bo wiedzą, że nie ma nad nimi nikogo, kto naprawi ich błędy.
To jednak nie wszystko. Zmiany dotykają też relacji międzyludzkich. W tym samym zestawieniu odnotowano wzrost o 3,6% w skali roku w zakresie ugodowości pracowników oraz wzrost o 3,4% w skali roku w zakresie otwartości. Gdy znika presja przełożonego i konieczność ciągłego udowadniania swojej wartości „górze”, zespoły stają się bardziej skłonne do współpracy, dzielenia się pomysłami i szukania kompromisów.
Wady i wyzwania płaskiej struktury
Oczywiście praca bez menedżera ma też swoje minusy. Nie każdy odnajdzie się w środowisku, gdzie trzeba samodzielnie wyznaczać sobie cele. Osoby, które wolą jasne instrukcje i stałe wytyczne od szefa, mogą poczuć się zagubione. Brak lidera bywa też problemem w kryzysowych sytuacjach, kiedy trzeba podjąć szybką, niepopularną decyzję, a w zespole trwa dyskusja i każdy ma inne zdanie.
Kolejną trudnością jest awans. W klasycznej firmie łatwo wyobrazić sobie drogę od młodszego specjalisty do kierownika. W strukturze płaskiej tradycyjne stanowiska kierownicze po prostu nie istnieją. Rozwój zawodowy musi polegać na poszerzaniu kompetencji i braniu na siebie trudniejszych projektów, a nie na zdobywaniu kolejnych szczebli w hierarchii.
Dla kogo jest ten model?
Firmy bez szefów najlepiej sprawdzą się tam, gdzie pracują wysokiej klasy specjaliści, tacy jak programiści, graficy, copywriterzy czy naukowcy. Ludzie z dużym doświadczeniem i pasją do tego, co robią, nie potrzebują nikogo, kto będzie kontrolował ich czas pracy. Potrzebują za to swobody i przestrzeni do działania.
Z kolei w branżach produkcyjnych czy tam, gdzie procedury muszą być sztywno przestrzegane ze względów bezpieczeństwa, płaska struktura raczej się nie sprawdzi. Tam tradycyjny podział ról wciąż jest najbardziej efektywnym rozwiązaniem.
Jak oceniasz ten tekst?
Dziękujemy!




Dodaj komentarz