Granica między tym, co „zobaczył” obiektyw aparatu, a tym, co „pomyślał” algorytm, dawno przestła być ostra. Dawniej ciemnia była miejscem magii, gdzie wywoływaczka i papier fotograficzny pozwalały na delikatne pociemnienie nieba czy usunięcie kurzów. Dzisiejsze programy graficzne nie służą już tylko do retuszu, ale do dopisywania historii, których nigdy nie było przed obiektywem.
Gdzie kończy się korekta, a zaczyna kreacja?
Tradycyjne podejście do fotografii zakładało, że zdjęcie to zatrzymany w czasie wycinek prawdy. Jednak we wrześniu 2026 r. Iwona El Tanbouli-Jabłońska, dyrektor artystyczna National Geographic Polska, zwróciła uwagę na to, że w erze generatywnej sztucznej inteligencji tradycyjne stwierdzenie o fotografii jako czystym świadectwie rzeczywistości stało się mocno dyskusyjne. Kiedy algorytm potrafi w kilka sekund dorobić brakujący budynek, zmienić porę roku albo wygenerować tłum statystów na pustej ulicy, mówimy o kreacji nowej rzeczywistości, a nie o zapisie faktu.
Prawo i etyka w obliczu manipulacji
Rozwój technologii wymusił reakcję prawodawców. 2 sierpnia 2026 r. weszły w życie kluczowe przepisy unijnego rozporządzenia AI Act, a konkretnie artykuł 50 ustęp 4. Nakładają one na osoby i firmy stosujące sztuczną inteligencję prawny obowiązek jasnego i wyraźnego oznaczania treści typu deepfake, obrazów oraz materiałów zmanipulowanych. Chodzi o sytuacje, w których odbiorca mógłby uznać wygenerowany obraz za autentyczne zdjęcie.
Automatyzacja w komercyjnych kadrach
Zmiany widać gołym okiem w branżach komercyjnych, takich jak fotografia modowa czy produktowa. W 2026 r. powszechne stało się wdrożenie wyspecjalizowanych przepływów pracy opartych na sztucznej inteligencji oraz gotowych szablonów w narzędziach graficznych, takich jak chociażby GenImagePro. Narzędzia te automatyzują korektę światła, czystego tła oraz skomplikowane transformacje wizualne. Zamiast wynajmować studio i ekipy na wielogodzinne sesje, marki generują idealne warunki oświetleniowe za pomocą kilku kliknięć.
Co zostaje z dawnego rzemiosła?
Wszystko to sprawia, że musimy na nowo zdefiniować, czym jest autentyczność w mediach. Skoro każdy obraz może być wynikiem pracy algorytmu, rośnie wartość świadectwa ludzkiego oka i surowego, nienaruszonego kadru. Choć technologia ułatwia pracę, stawia przed nami fundamentalne pytania o zaufanie do tego, co widzimy w gazetach, na ekranach telefonów i w galeriach sztuki.
Jak oceniasz ten tekst?
Dziękujemy!




Dodaj komentarz